1. Pangunahing estruktura
| Uri ng salita | Pagbuo gamit ～のやら～のやら | Halimbawa ng estruktura | Tala |
|---|
| Pandiwa | V（普通形）+ のやら＋ V（普通形）+ のやら | 泣いているのやら笑っているのやら | Kadalasang sinusundan ng ekspresyon tulad ng ～わからない／判断がつかない |
| Pang-uri -i | Aい + のやら ＋ Aい + のやら | うれしいのやら悲しいのやら | Nagpapahayag ng magkasalungat na damdamin, mahirap matukoy |
| Pang-uri -na | Aな → Aなのやら ＋ Aな → Aなのやら | 本当なのやら嘘なのやら | Kinakailangang gamitin ang なのやら (huwag gamitin ang なのだやら) |
| Pangngalan | N + なのやら ＋ N + なのやら | 学生なのやら社会人なのやら | Sinusundan ng isang pangungusap na nagbubuod: ～かわからない |
| Estruktura ng pangungusap na pagtatanong | Salitang nagtatanong + V/A/N + のやら | どうしたらいいのやら | Nag-iisang anyo, hindi kailangan ng pag-uulit; nagbibigay ng nuansang pagkalito |
2. Pangunahing kahulugan at masusing pagsusuri
Ang hulapi ～のやら～のやら ay nagpapahayag ng pagkalito/kahirapang tukuyin sa pagitan ng dalawang posibilidad, dalawang kalagayan A at B (“hindi alam kung A o B”). Karaniwang ginagamit kapag ang nagsasalita ay nagmamasid lamang sa panlabas o nasa kalagayan ng pagkalito, hindi makapaghusga nang malinaw.
- Matapos ang pares ～のやら～のやら kadalasan may pangwakas na pahayag tulad ng: ～か（どうか）わからない／見当がつかない／判断がつかない／困る.
- Sa mga A-na at pangngalan, dapat gamitin ang なのやら upang ikabit sa “の”.
- May tono ng pagsulat o pormal na pagpapahayag; sa kolokyal na pananalita, maaaring palitan ng ～のか～のか／～のかどうか.
- Ang dalawang panig A at B ay karaniwang magkasalungat o nagbubukod sa isa't isa, binibigyang-diin ang 'hindi malinaw'.
3. Mga halimbawa
- 彼は怒っているのやら冗談を言っているのやら、さっぱりわからない。
Hindi alam kung siya ba ay totoong galit o nagbibiro, hindi ko talaga maintindihan. - 合格して、うれしいのやらほっとしたのやら、言葉が出なかった。
Pumasa na, hindi alam kung saya o ginhawa, hindi ako makapagsalita. - 本当なのやら嘘なのやら、その噂の出どころが不明だ。
Hindi alam kung totoo o peke, ang pinagmulan ng tsismis ay hindi malinaw. - 泣いているのやら笑っているのやら分からない顔をしていた。
Mukha niyang hindi alam kung umiiyak o tumatawa. - この結果が成功なのやら失敗なのやら、判断がつきかねる。
Hindi malinaw kung ang resulta na ito ay tagumpay o kabiguan, mahirap husgahan. - 引っ越すとしても、どこへ行けばいいのやら。
Kahit maglipat ng bahay, hindi ko alam kung saan pupunta.
4. Paggamit at tono
- Ginagamit kapag ang nagsasalita ay kulang ang impormasyon, hindi sigurado; may nuansang pagkalito o bahagyang pagdududa.
- Karaniwang sinusundan ng pandiwang nagpapahayag ng persepsyon/paghuhusga sa dulo: わからない／見分けがつかない／迷う／困る.
- Huwag gamitin kapag alam na ng nagsasalita ang sagot; kapag nagkukumpirma, gumamit ng ～かどうか/～か.
- Tungkol sa intonasyon: binibigyang-diin ang のやら para ipakita ang pagkalito.
- Mas pormal kaysa ～のか～のか; sa sulating pampanitikan o paliwanag, nagbibigay ang ～のやら ng mas obhektibong dating.
5. Paghahambing at pagkakaiba at mga katulad na halimbawa
| Hulma ng gramatika | Kahulugan | Pagkakatulad/Pagkakaiba | Maikling halimbawa |
|---|
| ～のやら～のやら | Hindi alam kung A o B | Nuansang pagkalito, pasulat; madalas sinasamahan ng わからない | 本当なのやら嘘なのやらわからない |
| ～のだか～のだか | Hindi alam kung A o B | Halos magkasingkahulugan; medyo pormal, mas panulat | 本当なのだか嘘なのだか不明だ |
| ～やら～やら | Nariyan ang A, nariyan ang B (paglilista) | Naglilista ng mga halimbawa, hindi nagsasaad ng pagdududa | 宿題やらバイトやらで忙しい |
| ～か～か | O A o B | Direktang nagtatanong/pumipili, kolokyal | 行くか行かないか決めて |
| ～かどうか | Kung mayroon o wala | Binary oo/hindi, neutral | 合格するかどうか心配だ |
6. Karagdagang tala
- Sa mga salitang nagtatanong: 何・どこ・いつ・だれ… + のやら ay nagpapatingkad ng 'di alam...'. Halimbawa: 何を考えているのやら。
- Panahon/Aspekto: ang ～のやら mismo ay walang tense; ang tense ay ipinapakita sa sumusunod na sugnay (わからなかった／困っているなど).
- Iwasang abusuhin sa palakaibigang pag-uusap kung nais maging natural: mas piliin ang ～のか／～かな kapag hindi kailangan ang pasulat na tono.
- Sa panitikan, maaaring tumayo ang ～のやら sa dulo ng pangungusap upang lumikha ng pakiramdam na nakabitin: どこへ行ったのやら。
7. Mga baryante at mga nakapirming parirala
- どうしたらいいのやら／どうすればいいのやら：hindi alam kung ano ang gagawin.
- 何が起きたのやら：hindi alam kung ano ang nangyari.
- 本当なのやら嘘なのやら／生きているのやら死んでいるのやら：tipikal na magkasalungat na pares.
- ～のやら～のやら、～（か）わからない／見当がつかない：karaniwang estruktura.
8. Mga karaniwang pagkakamali at bitag sa JLPT
- Nakakaligtaang “な” sa A-na/N: mali 本当のやら→ tama 本当なのやら.
- Huwag ipalit ang ～やら～やら sa ～のやら～のやら kapag ang ibig ipahayag ay 'hindi alam'; magkaibang mga pattern ang mga ito.
- Pag-iwan ng pangwakas na sugnay: maraming pangungusap ang nangangailangan ng “～わからない／判断がつかない”; kung wala nito, mamimiss ang buong ibig sabihin.
- Pagpili ng maling panahon sa sumusunod na sugnay: kung nakaraang konteksto → わからなかった, hindi わからない.
- Paghahalo sa ～かどうか: kapag may dalawang tiyak na posibilidad A/B → bigyan-priyoridad ang ～のやら～のやら o ～のだか～のだか.
