～めったに～ない — bihira / halos hindi kailanman

Modelo	Estruktura	Halimbawa	Tala
Pang-abay + pananggi	（Nは）めったに + V-ない	日本にほんでは雪ゆきがめったに降ふらない	Nagpapahayag ng “madalang”
Binibigyang-diin	めったに + V-ない + んだ/のだ	彼かれはめったに怒おこらないんだ	Kolokyal, paliwanag
Nakaraan	めったに + V-なかった	子こどもの頃ころはめったに外食がいしょくしなかった	‘Noon ay madalang ...’
Magalang	めったに + V-ません	土日どにちはめったに出でかけません	Estilong magalang
Paksa ay N	Nはめったに + V-ない	この川かわはめったに氾濫はんらんしない	Magdagdag ng は/も para bigyang-diin

'Bihira, napakabihira' na nangyayari ang isang kilos/pangyayari ayon sa takbo ng oras o dalas.
Mas malakas ang nuance kaysa あまり～ない, malapit sa ほとんど～ない ngunit nakasentro sa 'mababang dalas'.
Karaniwan itong ginagamit kasama ang は/も: めったに～ない（ことは）ない? Hindi — kailangan ang negatibo kaagad pagkatapos ng kaugnay na pandiwa.
Hindi dapat gamitin ang direktang anyong positibo: × めったに行いく → dapat ay めったに行いかない.

彼かれはめったに怒おこらない。
Bihira siyang magalit.
この辺あたりではめったに雪ゆきが降ふらない。
Sa lugar na ito, bihira ang pag-ulan ng niyebe.
最近さいきん、彼女かのじょからはめったに連絡れんらくが来こない。
Kamakailan, bihira akong makatanggap ng balita mula sa kanya.
私わたしはテレビをめったに見みません。
Bihira akong manood ng telebisyon.
日本人にほんじんは約束やくそくの時間じかんにめったに遅おくれない。
Bihira ang mga Hapones na mahuli sa mga appointment.
子こどもの頃ころ、外食がいしょくはめったになかった。
Noong bata pa ako, bihira kaming kumain sa labas.
この薬くすりはめったに副作用ふくさようが出でないと言いわれている。
Sinasabing bihira itong magkaroon ng mga side effect.

Nagpapahiwatig ng napakababang dalas; ginagamit kapag maaaring mangyari ang kilos pero sa katotohanan napakabihira.
Ang は/も pagkatapos ng paksa para bigyang-diin: 私わたしはめったに映画えいがを見みない/私わたしは映画えいがはめったに見みない.
Karaniwang ginagamit sa mga pahayag tungkol sa ugali, klima, o mga bihirang pangyayari.
Sa pormal na pagsulat maaaring gamitin ang まれに (paminsan-minsan na bihira) ngunit mas banayad ang nuansa kaysa めったに～ない.

Modelo	Kahulugan	Pagkakaiba	Maikling halimbawa
めったに～ない	Bihira	Malakas, napakababang dalas	めったに会あわない
ほとんど～ない	Halos hindi	Pinapahiwatig na halos zero ang dami/dalas.	ほとんど食たべない
あまり～ない	Hindi... masyado	Mas mahina kaysa めったに	あまり行いかない
まれに	Bihira (pagpapahayag na positibo)	Hindi sumusama sa ～ない, ginagamit sa pagsulat	まれに起おこる
なかなか～ない	Laging hindi makuha (mahirap makamit)	Hindi tungkol sa dalas, kundi sa kahirapan	なかなか終おわらない

'めったに' ay nagmula sa Hán-Nhật 滅多めった, na nangangahulugang 'bihira, madalang'.
Karaniwang sinusundan ang めったに ng pandiwang nagpapakita ng pag-uulit. Sa mga pangyayaring umiiral, maaaring gamitin ang nominalisasyon: 事故じこが起おこることはめったにない.
Dagdag na pag-emphasize gamit ang ほとんど: ほとんどめったに... ay labis, iwasang gamitin nang sabay.

Paggamit ng anyong positibo: × めったに行いく → ✓ めったに行いかない.
Maling posisyon ng partikulo: × めったにを行いかない → ✓ めったに行いかない / 映画えいがはめったに見みない.
Nalilito sa なかなか～ない (tumutukoy sa kahirapan) at ほとんど～ない (halos wala). Sa JLPT kadalasang hihilingin na piliin ang tama ayon sa konteksto ng dalas.
Magalang: gamitin ～ません／～ありません: バスはめったに来きません; チャンスはめったにありません.