～わけだ — that’s why / no wonder

Loại/kết hợp	Cấu tạo với ～わけだ	Ví dụ cấu trúc	Ghi chú
Động từ	V普通ふつう形けい + わけだ	雨あめが降ふった + わけだ	Kết luận/giải thích logic
Tính từ い	Aい + わけだ	安やすい + わけだ
Tính từ な	Aな + わけだ / Aである + わけだ	元気げんきな + わけだ	Phong cách trang trọng dùng ～である
Danh từ	Nというわけだ / Nであるわけだ	休講きゅうこう + というわけだ	～というわけだ dùng nhiều để “tức là”
Thân mật	…ってわけだ / …なわけだ	暑あついってわけだ	Khẩu ngữ, nhấn mạnh

No wonder/Thảo nào/“Hèn chi”: Dựa trên thông tin vừa biết, người nói rút ra kết luận hợp lý. Ví dụ: 日本語にほんごが上手じょうずなわけだ。
Tức là/hoá ra là: Tóm lược kết quả suy ra từ các tiền đề đã nêu. Ví dụ: つまり、今日きょうは休講きゅうこうというわけだ。
Sự việc là điều đương nhiên theo lẽ tự nhiên: Do điều kiện A nên B là dễ hiểu. Ví dụ: 山やまの上うえだから涼すずしいわけだ。
Sắc thái giải thích/biện minh: Dùng để cung cấp lý do khiến B “dễ hiểu”. Thường đi sau mệnh đề có thông tin mới.
Mức độ xác tín: Cao (dựa trên dữ kiện), nhưng mang tính logic giải thích hơn là suy đoán mạnh như ～に違ちがいない.

彼かれは10年じゅうねんも日本にほんに住すんでいたのか。日本語にほんごが上手じょうずなわけだ。
Hóa ra anh ấy đã sống ở Nhật tận 10 năm. Thảo nào tiếng Nhật giỏi.
ここは北きた向むきの部屋へやか。日当ひあたりが悪わるいわけだ。
Ra là phòng hướng Bắc. Bảo sao ánh nắng kém.
電車でんしゃが止とまっていたのか。遅おくれたわけだ。
Hóa ra tàu dừng. Thảo nào bị trễ.
彼女かのじょはプロのデザイナーなんだって。センスがいいわけだ。
Nghe nói cô ấy là nhà thiết kế chuyên nghiệp. Bảo sao gu thẩm mỹ tốt.
つまり、この契約けいやくは来月らいげつで終了しゅうりょうというわけだ。
Tức là hợp đồng này sẽ kết thúc vào tháng sau.
この価格かかくなら、学生がくせいには手てが出だしにくいわけだ。
Với mức giá này, bảo sao sinh viên khó mua.

Thường xuất hiện sau khi nhận thêm thông tin (どおりで/なるほど/やっぱり) để “chốt” một kết luận hợp lý.
Không dùng để đoán mò thiếu cơ sở. Nếu chỉ suy đoán mạnh, dùng ～に違ちがいない/～はずだ.
Khẩu ngữ: …ってわけだ mang sắc thái thân mật, nhấn mạnh.
N + というわけだ thường tự nhiên hơn N + なわけだ khi danh từ đứng độc lập.
Có thể dùng ở cuối câu hoặc giữa câu để dẫn giải: ～から、～わけだ。

Mẫu	Ý nghĩa	Khác biệt chính	Ví dụ ngắn
～わけだ	No wonder/tức là	Giải thích, kết luận logic dựa trên dữ kiện	雨あめだった。濡ぬれているわけだ。
～はずだ	Chắc là/đáng lẽ	Suy luận kỳ vọng theo lẽ thường; không nhất thiết “giải thích”	彼かれは来くるはずだ。
～に違ちがいない	Chắc chắn	Khẳng định mạnh chủ quan	犯人はんにんは彼かれに違ちがいない。
～ということだ	Nghe nói/tức là	Nghĩa “tức là” gần ～というわけだ, nhưng trung tính hơn	休やすみだということだ。
～わけではない	Không hẳn	Phủ định một phần; khác hẳn chức năng giải thích	嫌きらいなわけではない。

“道理で（どうりで）” thường đi kèm để nhấn mạnh “thảo nào”: どうりで寒さむいわけだ。
Trong văn viết, khi gói cả mệnh đề dài, dùng ～というわけだ giúp mạch lạc.
Để làm mềm câu kết luận với người nghe, thêm ～わけですね/～わけか。
～わけだった dùng được khi kể lại một kết luận hoặc tình trạng trong quá khứ. Việc chọn わけだ hay わけだった phụ thuộc điểm nhìn thời gian, không phải vì dạng quá khứ vốn hiếm/sai.

Lẫn với ～はずだ/～に違ちがいない: đề bài yêu cầu “giải thích hợp lý” → chọn ～わけだ, không phải suy đoán mạnh.
Danh từ đi trực tiếp + わけだ: nên dùng Nというわけだ hoặc Nであるわけだ cho tự nhiên.
Nhầm với ～わけではない (phủ định một phần). Hai mẫu đối lập về chức năng.
Thiếu ～な trước わけだ với tính từ な: 正せい: 便利べんりなわけだ; Sai: 便利べんりわけだ.