1. Pangunahing estruktura
| Uri | Pagbuo | Istruktura ng pangungusap | Halimbawa |
|---|
| Karaniwang anyo ng causative | V(辞書形) → 〜させる | Nは/が Nに Vさせる | 母は私に部屋を片づけさせる |
| Grupo 1 (五段) | 書く→書かせる／行く→行かせる | — | 部下を先に行かせる |
| Grupo 2 (一段) | 食べる→食べさせる／見る→見させる | — | 子どもに野菜を食べさせる |
| する・来る | する→させる／来る→こさせる | — | 彼を会場にこさせる |
| Paghiling ng pahintulot | Vさせて + ください／もらう／いただく | — | 発言させてください |
| Nagdudulot ng damdamin | 笑う→笑わせる／泣く→泣かせる | — | 観客を笑わせる |
2. Pangunahing kahulugan & detalyadong pagsusuri
- 〜させる diễn tả “khiến/cho phép ai làm…”. Hai hướng nghĩa:
- Sapilitan/utos: 上司は部下に残業させる.
- Pahintulot/kondisyon: 親は子どもに一人で旅行させる.
- Istruktura: Tagagawa (nagpapagawa) + は/が; ang pinagagawa (causee) + に; ang layon (object) ng pandiwa ay nananatiling を gaya ng dati.
- Sa mga pandiwang nagpapakita ng damdamin/o hindi sinasadyang kilos, gamitin ang 〜(a)せる para sabihing “ginagawa mong (sino man) …”: 驚かせる, 悲しませる.
3. Mga halimbawa
- 先生は学生にスピーチをさせた。
Pinilit/ pinahintulutan ng guro ang mga mag-aaral na magtalumpati. - 部長は私を先に帰らせてくれた。
Pinayagan ako ng pinuno ng departamento na umuwi nang maaga. - 親は子どもに自分で決めさせるべきだ。
Dapat hayaan ng mga magulang ang mga anak na magpasya para sa sarili nila. - その映画は多くの人を泣かせた。
Pinaiyak ng pelikulang iyon ang maraming tao. - 少し考えさせてください。
Pakiusap, hayaan ninyo akong mag-isip ng sandali.
4. Paggamit & nuansa
- “Sapilitan” vs “pahintulot” ay nakadepende sa konteksto, mga kasamang salita (許可・命令) at nuansa ng pandiwa.
- Sa magalang/pagpapakumbabang pananalita, gumagamit ang nagsasalita ng “Vさせていただく/もらう” para humiling/ tumanggap ng pahintulot na gumawa ng isang bagay.
- Sa mga pandiwang paggalaw (行く/帰る), ang pinapagawa kadalasang sinasamahan ng に: 子どもに行かせる.
- Pagpapahayag ng damdamin: Aを驚かせる／喜ばせる (ginagawang magulat/o magalak si A).
5. Paghahambing & Pagkakaiba & mga katulad na anyo
| Anyo | Kahulugan | Pagkakaiba | Maikling halimbawa |
|---|
| Vさせる | Pilitin / payagan | Ahenteng nagdudulot ng aksyon | 親が子に決めさせる |
| Vさせられる | Pinilit gawin | Nuansang pag-aatubili | 上司に残業させられる |
| Vてあげる | Gawin para sa iba | Pabor, hindi pagpapapagawa | 説明してあげる |
| Vてもらう | Napagagawa | Pananaw ng tumatanggap | 説明してもらう |
6. Mga karagdagang tala
- Mga anyo ng pagdudulot ng damdamin sa い形容詞: 悲しい→悲しませる, 嬉しい→嬉しがらせる (bihira gamitin) / 喜ばせる (mas natural).
- “お待たせしました” ay isang mapagpakumbabang porma (お待たせする) para humingi ng paumanhin dahil 'pinaghintay namin kayo'.
- Kapag kasama ang てくれる nagkakaroon ng kahulugang “payagan ninyo akong gawin”: 行かせてくれる, 使わせてくれる.
7. Mga baryante & mga nakapirming parirala
- Vさせてください／くださいませんか (magalang na paghingi ng pahintulot)
- Vさせていただく (mataas na pagpapakumbaba)
- お待たせしました／お待たせいたしました
- 泣かせる／笑わせる／驚かせる／悩ませる (gumawa ng…)
8. Mga karaniwang pagkakamali & bitag sa JLPT
- Maling partikulo para sa 'tao na pinapagawa': ginamit ang を sa halip na に. Tama: 先生は学生に発表させた.
- Pagkakamali sa nuansa: 'させる=payagan' o 'sapilitan' ay dapat batay sa konteksto; ang pagsusulit ay sinusuri ang ganitong pangangatwiran.
- Maling anyo ng 来る: “来させる(こさせる)” hindi “来らせる”.
- Pagkalito sa dobleng layon: 私は息子に宿題をさせる (tama); madaling malito kapag pinalitan ang posisyon.
