Unit 05 Mga Pinagsamang Pandiwa (381–480)

Ipakita ang mga DetalyeItago ang mga DetalyeTanging Transkripsyon ng Pakikinig

Gabay: Pindutin ang bawat kahon upang itago/ipakita ang mga halimbawa. Pindutin ang nasa itaas na pindutan upang itago/ipakita ang lahat ng halimbawa.

I. ~かかる① <> 相手あいてたいして作用さようおよぼす
~ (kahulugan 1) (intransitibo) Nagdudulot ng epekto sa kausap
381. りかかる
sumandal;umasa

1. っているのがつかれたので、かべりかかった。
Dahil pagod na ako sa pagtayo, sumandal ako sa pader.

2. たおれかけたとなりりかかっている。
Ang punong halos matumba ay nakasandal sa katabing puno.

3. 30さいおとうとは、まだおやりかかって生活せいかつしている。
Ang nakababatang kapatid ay umaasa pa rin sa mga magulang sa kanyang pamumuhay.
382. もたれかかる
sumandal nang mabigat;sumandig

1. いすのにもたれかかって、ゆったりとすわった。
Sumandal sa likod ng upuan at umupo nang maginhawa.

2. 友人ゆうじんかたにもたれかかる。
Sumandal sa balikat ng kaibigan.

3. おとうとはいまだに自立じりつできず、なんでもわたしにもたれかかってくる。
Hindi pa rin makapag-sarili ang kapatid ko; umaasa siya sa akin sa lahat ng bagay.
383. つかみかかる
kumapit nang bigla;sumalakay

1. 少年しょうねんいかりをおさえきれず、相手あいてにつかみかかった。
Hindi mapigilan ng batang lalaki ang kanyang galit, kaya sinubukan niyang sakmalin ang kalaban.
384. っかかる
magtangkang umatake;sumalakay

1. うしはものすごいいきおいで養牛ようぎゅうっかかった。
Sumugod ang baka nang napakalakas sa tagapag-alaga ng baka.

2. あの反抗期はんこうきで、だれにでもっかかるようなはなかたをする。
Nasa panahon ng pagsuway ang batang iyon, at nagsasalita siya na parang nakikipagtalo sa kahit kanino.
385. びかかる/びかかる
sumugod;tumalon at umatake

1. 警官けいかんたちは一斉いっせい犯人はんにんかった。
Sabay-sabay sinugod ng mga pulis ang salarin.

2. ライオンが獲物えものびかかる。
Lumundag ang leon sa biktima.

<その他> なぐりかかる、おそいかかる、りかかる、など
sumugod para suntukin、 sumalakay、 sumugod para saksakin、 atbp.

~かかる② <> ~はじめる
~ (kahulugan 2) (intransitibo) Magsimulang gawin ang ~
386. りかかる
magsimula;simulan

1. 来週らいしゅうからあたらしい論文ろんぶんりかかる予定よていだ。
Balak kong simulan ang bagong pananaliksik simula sa susunod na linggo.

着手ちゃくしゅする
Magsimula

(名) りかかり → _がおそ
Panimula → Mabagal ang pagsisimula

~かかる③ <> もうすこしで~しそうである
~ (panimulang kilos) ③ (di‑palipat) Halos gagawin ang ~; mukhang malapit nang gawin ang ~.
387. れかかる
maging madilim;sumapit ang takipsilim

1. れかかったそら三日月みかづきかんでいる。
Sa papalubog na langit ay lumulutang ang isang kurbadang buwan.
II. ~かける① <> 相手あいてたいして作用さようおよぼす
~ ① (di‑palipat/palipat) Nagdudulot o nagkakaroon ng epekto sa ibang tao.
388. ちかかる
malapit mahulog;mabagsak

1. 網棚あみだな荷物にもつちかかっている。
Halos mahulog ang mga bagahe sa istante sa itaas.

<その他> おぼれかかる、しずみかかる、にかかる など
Halos malunod, halos lumubog, halos mamatay, atbp.

「~かける」としてもほとんどおな意味いみになる。
Kahit gamitin ang 「~かける」, halos pareho ang kahulugan.

<その意味いみの「~かかる」>  とおりかかる
<Iba pang kahulugan ng 「~かかる」> Dumaan
389. てかける
isandal;itagilid

1. ほうきをかべてかけておいた。
Sinandal ko ang walis sa pader.
390. はなしかける
kausapin;magsalita sa

いもうとはなしかけたが返事へんじもしない。機嫌きげんわるいのだろうか。
Sinimulan kong kausapin ang kapatid kong babae, ngunit hindi siya sumagot. Siguro masama ang kanyang loob.

かれなにはなしかけたが、結局けっきょくなにわなかった。
Sinubukan niyang magsalita, ngunit sa huli wala siyang sinabi.
391. はたらきかける
manghikayat;mang-impluwensya

1. 会社かいしゃ全体ぜんたいでごみの減量げんりょうむため、ほか部署ぶしょにもはたらきかけている。
Upang makipagsikap sa pagbabawas ng basura sa buong kumpanya, nakikipag-ugnayan sila sa ibang mga departamento.

2. 信号機しんごうき設置せっち警察署けいさつしょはたらきかける。
Humihiling sa istasyon ng pulisya na magpatayo ng mga ilaw trapiko.

(名) はたらきかけ → _をする、(ひとに)_がある
Pag‑impluwensya → May pandiwang 'umimpluwensya' o 'mag‑impluwensya'; mayroon ding gamit na 'umimpluwensya sa tao'.
392. しかける
dumagsa;magpakita nang bigla

みんな突然とつぜん先輩せんぱいいえしかけ、宴会えんかいになった。
Bigla kaming dumagsa sa bahay ng aming senior, at nauwi ito sa isang pagdiriwang.

アメリカの有名ゆうめい歌手かしゅ来日らいにちするとあって、大勢おおぜいのファンが空港くうこうしかけた。
Dahil darating ang isang sikat na mang-aawit mula sa Amerika sa Japan, dumagsa ang maraming tagahanga sa paliparan.

せる
Dumagsa

めかける
Dumagsa
393. めかける
dumagsa;magtipon

1. 大物政治家おおものせいじか記者会見きしゃかいけんに、大勢おおぜい記者きしゃめかけた。
Maraming mamamahayag ang dumagsa sa press conference ng isang kilalang pulitiko.

しかける
(paksa)dumagsa/pumasok nang walang paanyaya
394. せかける
magpanggap;magkunwari

1. あのむしみずからをせかけて、てきからまもっている。
Ang kulisap na iyon ay nagpapanggap na isang puno upang ipagtanggol ang sarili mula sa mga mandaragit.

(名) せかけ (れいせかけにだまされていけない。)
Pagpapanggap. 例.Huwag kang magpadala sa mga pagpapakitang anyo。

<その他> ガ/ヲびかける、ヲいかける、ヲいかける、ヲげかける など
(paksa/layon)manawagan sa; habulin; magtanong sa; maghain o ihagis (tanong o bagay); atbp.

~かける② <> ~しはじめてやめる
Hulapi (kahulugan 2) <intransitive/transitive> nagsisimula gawin ang isang bagay ngunit huminto
395. いかける
magsimulang magsabi;halos magsabi

1. 彼女かのじょなにいかけたが、結局けっきょくなにわず、くちじてしまった。
Nagsimula siyang magsalita ng isang bagay, ngunit sa huli hindi na siya nagsabi ng kahit ano at isinara ang kanyang bibig.

<その他>べかける、ヲきかける、ヲみかける、ヲやりかける、ガかえりかける など
(layon)sinimulang kainin; sinimulang isulat; sinimulang basahin; sinimulang gawin; (paksa)halos umuwi; atbp.

名詞めいしかたち場合ばあいは「~の途中とちゅう」という意味いみになる。 (れいべかけ、みかけ)
Kapag nasa anyong pangngalan, nangangahulugan ito ng 'nasa gitna ng ~'. Halimbawa: pagkain na hindi natapos, pagbasa na hindi natapos.

~かける③ <> もうすこしで~しそうであう
Hulapi (kahulugan 3) <intransitive> halos/malapit nang maganap
III. ~つける① <> 相手あいてつよく~する、つよいきおいで~する
Hulapi (kahulugan 1) <intransitive/transitive> gawin nang malakas sa iba; isagawa nang may matinding puwersa
396. おぼれかける
halos malunod;malapit malunod

1. うみおよいでいたとき、あしがつって、おぼれかけた。
Habang lumalangoy ako sa dagat, nagkram ang paa ko at muntik na akong malunod.

<その他> こわれかける、しずみかける、にかける など
Muntik nang masira, muntik nang lumubog, muntik nang mamatay, atbp.
397. いつける
utusan;ipagsumbong

上司じょうし部下ぶか仕事しごといつけて外出がいしゅつした。
Inutusan ng kanyang nakatataas ang mga tauhan na gawin ang trabaho at umalis.

命令めいれいする
(layon)mag-utos sa / umutos sa (layon)

(名) いつけ → _をまも
Utos → sumunod sa utos

掃除そうじをさぼったことをいつけられ、ぼく先生せんせいしかられてしまった。
Dahil naisumbong na hindi ako naglinis, pinagalitan ako ng guro.

ガ/ヲぐち (を)する
(paksa/layon)magsumbong
398. けつける
magmadali papunta;tumakbo papunta

1.世話せわになった上司じょうし入院にゅういんしたとき、病院びょういんけつけた。
Nang marinig kong na-admit sa ospital ang nakatataas na tumulong sa akin, dali-dali akong pumunta sa ospital.
399. めつける
husgahan agad;isipin na tiyak

1. 兄弟きょうだいげんかをすると、おやはいつもわたしわるいとめつけ、わけさせてくれなかった。
Kapag nag-aaway kami ng kapatid, palagi akong sinisisi ng mga magulang at hindi nila ako pinapahintulutang magpaliwanag.

断定だんていする
(layon)magbigay ng katiyakan / magbigay ng konklusyon

(名) めつけ
pag-aakala
400. おくける
ipadala nang hindi hinihingi;ipadalà

1. ことわったのに、かれ自分じぶんいたほんわたしおくりつけてきた。
Kahit tinanggihan ko, pinilit niyang ipadala sa akin ang librong isinulat niya.
401. ける
ipilit;idikit

だれもやりたがらない仕事しごとけられた。
Pinagpasan sa akin ang trabahong ayaw gawin ng kahit sino.

    ひと責任せきにんける。
Ipinapasa sa iba ang responsibilidad.

(名)
pagpipilit

かべみみけて、となり部屋へや物音ものおとみみませた。
Dinikit ko ang tainga sa pader at pinakinggan nang mabuti ang mga ingay sa katabing kwarto.
402. にらみつける
titigan nang galit

1. 教授きょうじゅ授業中じゅぎょうちゅう私語しごをしていた学生がくせいをにらみつけた。
Tinitigan nang matalim ng propesor ang mga estudyanteng nag-uusap habang klase.
403. たたきつける
ihampas nang malakas;ibagsak nang malakas

1. ちちおこって、っていた新聞しんぶんつくえたたきつけた。
Galit na ibinagsak ng ama ang dyaryong hawak niya sa mesa.

2. たたきつけるようにあめ
Ulan na bumabagsak na parang binabato.
~つける② <> ものになにかをつけるようにする
ikabit ② (transitibo) ilagay o ikabit ang isang bagay sa isang iba pang bagay
404. 怒鳴どなりつける
sigawan;magsaway nang malakas

1. コーチは練習れんしゅうなまけてばかりいる選手せんしゅ怒鳴どなりつけた。
Sinigaw ng coach ang manlalarong palaging tamad sa pag-eensayo.

<その他>もうしつける、ヲしかりつける、ヲりつける、ヲしつける、ヲげつける、ヲびつける、ヲせつける、ガりつける など
Hal.: pag-utos sa iba, pagsawayin nang mabagsik, ipagbenta nang sapilitan, ipautang, ihagis, patawagin, ipakita nang mayabang, pagtama nang mariin ng araw, at iba pa.
405. そなける
ikabit nang permanente;ipagkabit

1. このりょう各部屋かくへやにエアコンと冷蔵庫れいぞうこそなけられている。
Ang dormitoryong ito ay may naka-kabit na aircon at refrigerator sa bawat kwarto.

(名) そなけ(れい:_の家具かぐ
Halimbawa ng pagkakabit: mga kasangkapang naka-install
~つける③ <> ~することにれている、いつも~している
ikabit ③ (intransitibo/transitibo) nasanay na sa paggawa ng ~; palaging gumagawa ng ~
406. かざける
palamutihan;dekorasyunan

1. クリスマスツリーにまめ電球でんきゅうかざけた。
Pinalamutian ko ang Christmas tree ng maliliit na ilaw.

(名) かざ
pagpapalamuti

<その他> ける、ける、ける、しばける、ける、むすびつける、くっける など
Hal.: ikabit, idikit, tahiin, itali, balutin, iugnay, idikit, at iba pa.
407. やりつける
sanay gawin;nakasanayan

1. 今日きょうはスピーチなどという、やりつけないことをしたのでつかれた。
Pagod ako ngayon dahil gumawa ako ng isang bagay na hindi ako sanay, gaya ng pagbibigay ng talumpati.
IV. ~とる① <> 自分じぶんのものにする
~kuha① <pandiwa na may tuwirang layon> Gawing pag-aari ng sarili
408. きつける
regular na puntahan;madalas na pupuntahan

1. 海外かいがい旅行りょこうきつけているから、とく緊張きんちょうすることもない。
Sanay na akong maglakbay sa ibang bansa, kaya hindi ako masyadong kinakabahan.

(名) きつけ(れい:_のみせ
Halimbawa: tindahan na karaniwang pinupuntahan.

<その他>べつける
Sanay kumain ng (~).

<その他>みつける
Sanay uminom ng (~).

<その他> かかりつけ(れい:かかりつけの医者いしゃ
Halimbawa: doktor na regular na pinupuntahan.
409.
makamit;mapanalunan

1. チーム結成けっせい10年目ねんめにして、ようやく優勝ゆうしょうることができた。
Sa ikasampung taon mula sa pagkakatatag ng koponan, sa wakas ay nagawang makamit ang kampeonato.
410. つかみ
agawin;sakupin

1. チャンスは自分じぶんでつかみるものだ。
Dapat ikaw mismo ang kumuha ng pagkakataon.

2. 勝利しょうりをつかみる。
Makamtan ang tagumpay.
411.
maunawaan ang narinig;makuha ang sinabi

1. 相手あいて早口はやくちで、なにっているのかれなかった。
Mabilis magsalita ang kausap, kaya hindi ko maintindihan kung ano ang sinasabi niya.

(名)
Pakikinig; pag-unawa sa narinig.
412.
itala;isulat mula sa dinig

1. 授業中じゅぎょうちゅう先生せんせいはなしるのに精一杯せいいっぱいで、かんがえる余裕よゆうなどない。
Sa klase, abala akong intindihin ang sinasabi ng guro, kaya wala akong pagkakataon para mag-isip.

(名)
Diktasyon; pagsulat mula sa narinig.
413.
basahin at unawain;maunawaan mula sa binasa

わたしはあまり小説しょうせつまないので、登場人物とうじょうじんぶつ気持きもちをるのは苦手にがてだ。
Hindi ako madalas magbasa ng nobela, kaya mahina ako sa pag-unawa sa damdamin ng mga tauhan.

相手あいての{表情ひょうじょう気持きもち...}をる。
Unawain ang {mga ekspresyon/mga damdamin...} ng kausap.

    機械きかいがカードをる。
Binabasa ng makina ang kard.

Makinang nagbabasa.

(名)
Pagbabasa; pagkuha ng impormasyon.
414.
sakupin;angkinin

1. 犯人はんにん飛行機ひこうきって目的地もくてきちかわせた。
Inagaw ng salarin ang eroplano at pinatungo ito sa nais nitong destinasyon.

2. かぶめてかいしゃる。
Bumili ng lahat ng mga stock at sakupin ang kumpanya.

(名) り → _はん
Pag-aagaw → ang salarin na sumakop.

ハイジャック
pag-hijack

<その他>
tumanggap

<その他> うつ
kopyahin

<その他>
bilhin

<その他> かん
maramdaman

<その他> うば
agawin

<その他> しぼる など
pigain atbp.
V. ~かえす① <> ほかからされたことを、こちらからもする
~ibalik① <tuwirang pandiwa> Gawin din sa kanila ang ginawa nila sa iyo
415.
hilahin palabas;aagawin

1. 一流いっりゅうのスリは、財布さいふから紙幣しへいって、財布さいふだけをバッグにもどしたりするそうだ。
Sinasabing ang isang mahusay na magnanakaw sa bulsa ay tinatanggal ang mga perang papel mula sa pitaka at ibinabalik lamang ang pitaka sa bag.

検査けんさ
random na inspeksyon

<その他>
gupitin

<その他> る など
pitasin atbp.
かえす② <> もう一度いちど~する
~ibalik② <tuwirang pandiwa> Muling gawin ang ~
416. かえ
sumagot pabalik;tumugon nang may pagtatalo

1. 悪口わるぐちわれたので、わたしけずにかえす。
Sinabihan ako ng masamang salita, kaya hindi ako nagpatalo at sumagot din ako.

<その他> やりかえ
gumanti

<その他> かえ
mabawi

<その他> おくかえ
ipadala pabalik

<その他> かえす など
itulak pabalik atbp.
417. かえ
basahin muli;balik-basahin

1. ははからの手紙てがみがうれしくて、何度なんどかえした。
Natutuwa ako sa liham mula sa ina, kaya paulit-ulit kong binasa ito.

なお
muling basahin
418. かえ
itanong muli;manghingi ng paglilinaw

1. 祖母そぼみみとおいので、かえすことがよくある。
Mahina ang pandinig ng lola ko, kaya madalas siyang humihiling na ulitin ang sinabi.

2. わたし発音はつおんわるいのか、何度なんどかえされた。
Marahil dahil hindi maganda ang pagbigkas ko, ilang beses niya akong pinakiusapan na ulitin.

なお
muling itanong
419. おもかえ
isipin muli;balikan ang alaala

研修会けんしゅうかい参加さんかするつもりだったが、おもかえしてかないことにした。
Balak kong dumalo sa研修会, pero nang muling pag-isipan, nagpasya akong huwag nang pumunta.

おもなお
muling isipin

電車でんしゃなか昨日きのうのデートのことをおもかえし、ニヤニヤしてしまった。
Habang nasa tren, muling naalala ko ang date kahapon at napangisi ako.

かえ
lumingon
VI. ~る① <> 最後さいごまで~する
~gawin nang lubusan① <intransitibo/transitibo> Gawin ang ~ hanggang sa wakas
420. 見返みかえ
tumingin pabalik;patunayan ang sarili

レポートを見返みかえしていたら、誤字ごじ発見はっけんした。
Habang tiningnan ko muli ang report, napansin ko ang isang pagkakamali sa pagbabaybay.

見直みなお
muling suriin

相手あいてわたしをじっとつめるので、わたし相手あいて見返みかえした。
Dahil matagal akong tinitigan ng kausap, tumitig din ako pabalik sa kanya.

いつかえらくなって、わたしをいじめたやつを見返みかえしてやる!
Balang araw magiging matagumpay ako at gagawing hiya ang mga nang-aapi sa akin!

<その他> <その意味いみの「~かえす」>  ヲかえす、ヲかえす、ヲ裏返うらがえす、ヲひっくりかえす、ガかえす など
<Iba pang kahulugan ng '~ibalik'> itaboy, ulitin, baliktarin, ibaling nang pabaliktad, bumalik, atbp.

たす
~ganapin

~tapusin nang lubusan

くす
~gawin nang buong-buo
421. 使つか
maubos;magamit nang buo

1. った食材しょくざい使つかるようにしている。
Sinisikap kong magamit nang buo ang mga binili kong sangkap.

2.ちから財産ざいさん}を使つかる。
Gamitin nang buo ang {lakas/pag-aari}.
る②  <> すっかり~する、完全かんぜんに~する
~ubusin ② <intransitibo/trasitibo> lubusang gawin ang ~, ganap na gawin ang ~
422.
ibuhos lahat;ibigay ang lahat

1. 全力ぜんりょくってたたかったが、けてしまった。
Ibinuhos ko ang buong lakas sa laban, pero natalo ako.

<その他>はし
tumakbo hanggang wakas

<その他>がり
ganap na umangat

<その他>およ
malangoy nang tuluyan

<その他>
ubusin
423. かり
halata;malinaw na

1. 「そんなわかりったことを何度なんどわないで」
「Huwag mong paulit-ulit sabihin ang ganoong halatang bagay」
424. こま
lubhang nalito;lubhang nahirapan

1. 何度注意なんどちゅういしても息子むすこなまぐせなおらず、おやこまりきっている。
Kahit ilang ulit pa siyang pinagsabihan, hindi nawawala ang katamaran ng anak, at lubos nang nag-aalala ang mga magulang.
425.
napakalinaw;malinaw na

1. った青空あおそらのもとで、体育祭たいいくさいおこなわれた。
Sa ilalim ng napakalinaw na asul na langit, isinagawa ang pista ng palakasan.

2. った
malinaw na mga mata
る③ <> つよく~する
~ubusin ③ <intransitibo> gawin nang matindi ang ~
426.
ipilit sa kabila ng pagtutol;pilitin

1. あに家族かぞく反対はんたいって転職てんしょくした。
Tinulak ng kuya ang pagtutol ng pamilya at nagpalit ng trabaho.

<その他>つか
lubos na napagod

<その他>よわ
lubos na nanghina

<その他>
makatakas nang tuluyan

<その他>
putulin nang tuluyan
427.
sabihin nang tiyak;ipahayag nang buong tiyak

1. 専門家せんもんかがこの本物ほんものだとった。
Buong‑tinig sinabi ng eksperto na tunay ang pinturang ito.
VII. り~①「り」がかないと意味いみわるもの
kuha~① Kapag hindi nakadugtong ang 「kuha」, nagbabago ang kahulugan
428.
magdesisyong simulan;sumugod

1. 政府せいふはついに、消費税しょうひぜい値上ねあげにった。
Sa wakas ay nagdesisyon ang gobyerno na itaas ang buwis sa pagkonsumo.

2. うまくらないと、ジャンプはうまくいかない。
Kung hindi ka magpapatulak nang maayos, hindi magiging matagumpay ang pagtalon.

(名)
puntong pag‑alis
429. かえ
bawiin;makuha muli

1. 今年ことし投資とうし好調こうちょうで、昨年さくねん損失そんしつかえすことができた。
Ngayong taon maganda ang takbo ng mga pamumuhunan, kaya naibawi ang pagkalugi noong nakaraang taon.

2. <スポーツ> 「てんられたらかえせ!」
<Palakasan> 「Kapag nakapuntos sila, ibawi natin!」

ヲっもど
Mabawi

(名) かえし (れいかえしのつかないしっぱいをしてしまった。)
Pagbawi.Halimbawa: Nagawa ko ang isang pagkakamaling hindi na mababawi.
430. てる
maningil;itaas ang posisyon

大家おおやはたまっていた家賃やちんてた。
Kinolekta ng may-ari ng bahay ang naipong upa.

課長かちょうは、このプロジェクトのリーダーにててもらった。
Ang pinuno ng seksyon ay naitalaga bilang lider ng proyektong ito.

(名) ①②
② Paniningil

この程度ていどのことは、てて非難ひなんするまでもない。
Ang ganitong bagay ay hindi kinakailangang pintasan nang husto.

否定的ひていてき表現ひょうげん一緒いっしょ使つかう。
Gamitin kasama ang mga negatibong pahayag.

とく
Lalo na
431. まる
maghigpit;magpatupad ng batas

1. スピード違反いはんまる。
Pinaparusahan ang paglabag sa limitasyon ng bilis.

取締役とりしまりやく
Direktor

(名) まり (れいまりを強化きょうかする。)
Pagsugpo.Halimbawa: Palakasin ang pagpapatupad.
432.
harapin;trabahuhin

1. かれむずかしい課題かだい意欲的いよくてきんでいる。
Masigasig niyang tinutugunan ang mahihirap na mga hamon.

(名) ①②み (れい.〈すもう〉 横綱よこづなとのみがまった。)
② Pakikipaglaban.Halimbawa: 〈sumo〉 Napagpasyahan na ang laban laban sa yokozuna.
433.
isama;kunin

<他>例1 洗濯物せんたくものんでたたむ。
Ipasok ang mga nalabhang damit at tiklupin.

最近さいきん選挙せんきょでは、無党派層むとうはそうをうまくんだとうつ。
Sa mga kamakailang halalan, ang partidong mahusay na nakahikayat sa mga independiyenteng botante ang nananalo.

<自>例 家族かぞく入院にゅういんなどでいえなかんでいる。
Abala ang loob ng bahay dahil sa pag-ospital ng isang miyembro ng pamilya at iba pa.

4. 「おちゅうすみません」
「Pasensya na po kung abala kayo」

(名)
Pagkaabala
434. げる
bawiin;ialis

1. つよめられたので、辞表じひょうげた。
Dahil mariin akong pinigilan, binawi ko ang aking liham ng pagbibitiw.

2.うったえ/告訴こくそ...}をげる。
Ibawi ang {paghahabla/pagsasakdal...}.

(名)
pagbawi
435.
ipasa ang mensahe;maging tagapamagitan

1. 秘書ひしょきゃく用件ようけん社長しゃちょういだ。
Inipasa ng sekretarya sa presidente ang hinihingi ng kliyente.

2. 電話でんわぐ。
Ipasa ang tawag.

(名)
pagpapasa
り~② 「り」がなくても、意味いみがあまりわらないもの
「取り」~② Mga salita na kahit alisin ang 「取り」, hindi gaanong nagbabago ang kahulugan
436.
palibutan;libutin

報道陣ほうどうじん首相しゅしょういて質問しつもんした。
Pinaligiran ng mga mamamahayag ang punong ministro at tinanong siya.

    現在げんざいしゃ環境かんきょうきびしい。
Sa kasalukuyan, mahigpit ang kalagayan ng kapaligirang nakapalibot sa aming kumpanya.

アイドルはいつも大勢おおぜいのファンにかれている。
Ang idol ay palaging napapalibutan ng maraming tagahanga.

(名)
mga tagasunod

①②ヲかこ
② Palibutin ang (bagay)

<その他>
Kanselahin ang (bagay)

<その他>げる
Kunin ang (bagay)

<その他>れる など
Isama ang (bagay) atbp.
437. のぞ
alisin;tanggalin

1. にかはいったごみをのぞく。
Alisin ang dumi na napasok sa mata.

2. みず濾過ろかして不純物ふじゅんぶつのぞく。
Salain ang tubig para alisin ang mga dumi.

Tanggalin ang (bagay)

除去じょきょする
Alisin ang (bagay)
438. える
palitan;ipagpalit

ブラシは毛先けさきいたら、あたらしいもの{と/に}えたほうがいい。
Kapag nagsimulang lumuwag ang mga buhok ng sepilyo, mas mabuting palitan ito ng bago.

あねとセーターをえた。
Nagpalitan kami ng sweater ng aking ate.

①②ヲ交換こうかんする
Palitan ang ②
439. ける
ikabit;i-install

電気屋でんきやにエアコンをけてもらった。
Ipinakabit ng tindahan ng electronics ang aircon.

    台所だいどころ火災かさい報知器ほうちきける。
Ikakabit ang alarm ng sunog sa kusina.

はず
Tanggalin ang bagay

設置せっちする
Ilagay ang bagay

ける
Ikabit ang bagay

(名)
pagkakabit

保険会社ほけんがいしゃつとめて1カげつで、大口おおぐち契約けいやくけた。
Pagkalipas ng isang buwan sa pagtatrabaho sa isang kumpanya ng seguro, nakakuha siya ng malaking kontrata.
440. あつか
hawakan;asikasuhin

「この荷物にもつこわれやすいので、丁寧ていねいあつかってください。」
「Ang paketeng ito ay madaling masira, kaya pakihawak ito nang maingat。」

(名) あつかい (れい個人こじん情報じょうほうあつかいには注意ちゅうい必要ひつようだ。
Paghawak (hal. Kinakailangan ng pag-iingat sa paghawak ng personal na impormasyon.

教師きょうし学生がくせい公平こうへいあつかうべきだ。
Dapat tratuhin ng guro ang mga estudyante nang patas.

あのコンビニでは切手きってあつかっていない。
Hindi nagbebenta ng mga selyo ang konbini na iyon.

この授業じゅぎょうでは近代文学きんだいぶんがくだけでなく、古典文学こてんぶんがくあつか予定よていだ。
Sa araling ito, balak talakayin hindi lang ang modernong panitikan kundi pati na rin ang klasikal na panitikan.
441. める
pagkasunduan;itakda

1. 次回じかい会合かいごう契約条件けいやくじょうけんめる予定よていだ。
Balak itakda ang mga kondisyon ng kontrata sa susunod na pulong.

決定けっていする
Pasyahan ang bagay

(名)
kasunduan
442. りまとめる
isaayos;tipunin

みんな荷物にもつりまとめて部屋へやすみいた。
Inipon ang mga gamit ng lahat at inilagay sa sulok ng silid.

    出席者しゅっせきしゃ意見いけんりまとめる。
Tipunin ang mga opinyon ng mga dadalo.

商談しょうだん縁談えんだん...}をりまとめる。
Isaayos ang {mga negosasyon/panukalang kasal...}.

りまとめやく
tagapag-ugnay

(名) ①②りまとめ
② Pagbubuod
443. りやめる
kanselahin;tigilan

1. 急病きゅうびょうのため、旅行りょこうりやめた。
Kinansela ang paglalakbay dahil sa biglaang karamdaman.

中止ちゅうしする
Ikansela ang

(名) りやめ → _になる・_にする
Pagkansela → maging pagkansela / magpasiyang kanselahin
VIII. き~① はげしいいきおいで~する、間近まぢかに~する
Pagtusok~① Gawin ang ~ nang may matinding puwersa; gawin ang ~ nang malapit
444. せる
umorder;ipakuha

1. 最近さいきんではネットを利用りようして、全国ぜんこくからおいしいものをせることができる。
Ngayon, gamit ang internet, maaari kang mag-order at magpaipadala ng mga masasarap na pagkain mula sa buong bansa.

(名)
Pag-order / pagpapadala mula sa ibang lugar

<その他>そろえる
Ihanda ang kumpletong hanay ng mga bagay

<その他>りはからう
Asikasuhin ang ~

<その他>わせる
Pagsamahin ang mga item

<その他> がす
mapakawalan
445. かえ
itulak pabalik;tanggihan

1. 上司じょうしから「もっとくわしくけ」と、報告書ほうこくしょかえされた。
Binalik sa akin ng nakatataas ang ulat at sinabing, 「Isulat mo nang mas detalyado。」
446. ばす
itulak nang marahas;itulak palayo

1. 犯人はんにんつかまえようとした警察官けいさつかんばして逃走とうそうした。
Itinulak ng salarin ang pulis na sinubukang hulihin siya at tumakas.
447. げる
itulak pataas;itaas nang marahas

<他>例1 こぶしをげて抗議こうぎ意思いししめす。
Itinaas ang kamao para ipakita ang pagtutol.

若手わかてげられ、執行部しっこうぶ路線ろせん変更へんこうせざるをなかった。
Dahil pinilit ng mga mas batang miyembro, napilitan din ang ehekutibo na baguhin ang kanilang patakaran.

(名)
pagpupwersa

<自>例 はらそこからいかりがげてきた。
Sumiklab ang galit mula sa kaibuturan ng aking dibdib.

ごみをひろげる。
Pumulot ng basura.
448.
itulak palabas;ipakita

彼女かのじょ不満ふまんそうにあごをした。
Ikinuyos niya ang kaniyang baba na halatang may sama ng loob.

電車でんしゃなかでスリをつかまえて警察けいさつした。
Nahuli nila ang isang nagnanakaw ng pitaka sa loob ng tren at ipinasa sa pulisya.

<自>
sumusulpot
449. はな
itulak palayo;iwasan

1. 子供こども自立じりつさせるためには、ときにははなすことも必要ひつようだ。
Para maging independiyente ang mga bata, minsan kailangang bitawan sila.
450. きつける
iharap nang marahas;ipakita nang matindi

1. 強盗ごうとう主人しゅじんにナイフをきつけて「かねせ」とおどした。
Ang tulisan ay tinutukan ang may-ari ng bahay ng kutsilyo at nagbanta, 「Ibigay ang pera」.

2. 犯人はんにん証拠しょうこきつけて自白じはくした。
Hinaharap ang mga ebidensya at umamin ang salarin.
き~② 最後さいごまで~する
Tusok~② Gawin ang ~ hanggang sa katapusan
451. わせる
ihambing;harapin

ひざわせて相談そうだんする。
Umupo silang magkatapat na magkadikit ang mga tuhod at nag-usap.

原本げんぽん写本しゃほんわせて、ちがいをさがす。
Paghahambingin ang orihinal at ang kopya upang hanapin ang mga pagkakaiba.

(名) わせ
paghahambing

<その他>たる
bumangga

<その他>とす
itulak pababa

<その他>やぶ
basagin

<その他>ける
tumagos
452. める
tuklasin;alamin

1. 刑事けいじたちはようやく犯人はんにんかくめた。
Sa wakas natunton ng mga detektib ang taguan ng salarin.

2.理由りゆう原因げんいん責任せきにん所在しょざい...}をめる。
Tuklasin ang {dahilan/sanhi/saan nakapuwesto ang pananagutan...}.
IX. び~
Tumalon~
453. める
siyasatin;husayin

1. 彼女はなんでもめてかんがえすぎる。
Iniisip niya nang sobra-sobra ang lahat dahil sinusuri niya iyon nang lubusan.

2. 不明ふめいてん最後さいごまでめる。
Siyasatin nang lubusan hanggang sa huli ang mga hindi malinaw na punto.
454. りる
tumalon pababa

たかいところからりる。
Tumalon pababa mula sa mataas na lugar.

がる
biglang tumalon

はしっている電車でんしゃからりる。
Tumalon pababa mula sa umaandar na tren.

Biglang tumalon at sumakay
455. ある
gumala;mag-ikot-ikot

1. あにはセールスマンとして全国ぜんこくあるいている。
Ang kuya ay naglalakbay sa buong bansa bilang isang salesman.
456. きる
biglang gumising;biglang tumayo

1. めたのがいえる15分前ふんまえきて、あわててしたくをし、いえした。
Nagising ako 15 minuto bago umalis ng bahay. Bigla akong tumayo, nagmadaling mag-ayos, at sumugod palabas ng bahay.
457. える/
tumalon lampas

はば2メートルくらいのかわなら、はしってせるだろう。
Kung mga 2 metro lang ang lapad ng ilog, marahil kaya mo itong takbuhin at tumalon para malampasan.

上野氏うえのし先輩社員せんぱいしゃいんえて部長ぶちょうになった。
Si G. Ueno ay napromote nang lampasan niya ang mga senior na empleyado at naging pinuno ng departamento.
458. びつく
sumugod;kumapit agad

子供こどもかえってきた父親ちちおやびついた。
Sumugod ang bata at yumakap sa ama nang siya ay umuwi.

彼女かのじょあたらしい流行りゅうこうにすぐびつく。
Agad siyang sumasabay sa mga bagong uso.
459.
kumalat

1. ゆかちたグラスがれ、破片はへんった。
Nabasag ang basong nahulog sa sahig at nagkalat ang mga piraso.

2.あせ火花ひばな...}がる。
{pawis/mga ispark...} ay kumakalat.
460. ねる
tumalon-talon

1. いもうと合格ごうかくがわかり、ねてよろこんだ。
Nang malaman ng nakababatang kapatid na babae na pumasa siya, naglukso-lukso siya sa tuwa.

2. ウサギがねている。
Tumatalon-talon ang kuneho.

<その他>
Biglang tumalon palabas

<その他>
Biglang tumalon papasok

<その他>まわる など
Biglang gumala at iba pa.
461.
iabot;ialok

1. 握手あくしゅをしようとした。
Inabot niya ang kamay upang makipagkamay.

2. 受付うけつけ招待状しょうたいじょうすと、すぐにおく案内あんないされた。
Nang inabot ko ang imbitasyon sa reception, agad nila akong inakay papasok.

差出人さしだしにん (れい.この手紙てがみには差出人さしだしにん名前なまえがない。)
Nagpadala. Halimbawa: Walang nakasulat na pangalan ng nagpadala sa sulat na ito.
462. べる
iunat ang kamay;abutin

1. 山道やまみちで、かれ彼女かのじょたすけようと、べた。
Sa daan sa kabundukan, iniunat niya ang kamay upang tulungan siya.

2. すくいのべる。
Iabot ang kamay ng tulong.
463. はさ
ipasok sa pagitan;makialam

ほんにしおりをはさんでおいた。
Inipit ko ang pananda sa libro.

   よこからくちはさまないでください」
「Pakiusap, huwag makialam.」

かれ犯人はんにんであることに、疑問ぎもんはさ余地よちはない。
Walang puwang para pagdudahan na siya ang salarin.
464.
ibawas;kaltasin

1. 給料きゅうりょうから税金ぜいきん保険料ほけんりょうくと、手取てどりは18万円まんえんほどだ。
Kapag ibinawas ang buwis at kontribusyon sa seguro mula sa suweldo, ang matatanggap na sahod ay humigit-kumulang 180,000 yen.

(名) き (れい収支しゅうしき0になった。)
Pagbabawas. Hal. Naging 0 ang balanse.
465. ひかえる
umiwas;magpigil

1.今回こんかいけんかんするコメントは、ひかえさせていただきます。」
「Hindi po kami magbibigay ng komento tungkol sa usaping ito.」
466. える
palitan;ipalit

1. 資料しりょうのグラフをあたらしいものとえる。
Palitan ang graph sa mga materyales ng bago.

(名)
Pagpapalit
XI. き~
Panlaping 'hiki-'
467. せま
malapit nang mangyari;nagmamadali

1. 締切しめきりがせまっている。
Malapit na ang deadline.

2. いまのところ、せまった危険きけんはない。
Sa ngayon, walang agarang panganib.

切迫せっぱくする
maging kagyat

<その他>
ipasok

<その他>める
hadlangan

<その他>さえる
kumpiskahin

<その他>もど
ibalik
468. げる
itaas;bumangon

しずんだふねげる。
Iangat ang lumubog na barko.

消費税しょうひぜいげる。
Bawasan ang buwis sa pagkonsumo.

げる
ibaba

(名) ①②
② Pag-angat

社長しゃちょう佐藤課長さとうかちょう部長ぶちょうげた。
Itinaas ng presidente si 佐藤課長 bilang pinuno ng departamento.
469. げる
iurong;ilikas

1. 「もう10だ。そろそろげよう。」
「Alas-diyes na. Panahon na para umalis na tayo。」

2. 戦地せんちからげる。
Umiurong mula sa larangan ng digmaan.

3. 軍隊ぐんたいげる。
Umiurong ang mga tropa.

撤退てったいする
Umiurong.

(名)
Pag-urong
470. がる
umitras

1. 上司じょうし反対はんたいされては、こちらががるしかない。
Kung tutulan ng aming nakatataas, wala kaming magagawa kundi umatras.

退しりぞ
Umiurong.
471. める
pigilin;hadlangan

1. 会社かいしゃめたがっている同僚どうりょうを、みんなめた。
Pinigilan namin lahat ang kasamahang gustong umalis sa kumpanya.

2. かえろうとするきゃくめる。
Pigilan ang parokyano na nagtatangkang umuwi.
472.
tanggapin;kunin pabalik

<他>例1 あたらしい家電製品かでんせいひんうと、ふるいのはみせってくれる。
Kapag bumili ka ng bagong kasangkapang elektroniko, kinukuha ng tindahan ang luma.

(名)
Pagkuha

年取としとったははをうち{に/で}ることにした。
Nagpasya kaming tanggapin ang aming tumatandang ina sa aming bahay.

    つかまえられた野良犬のらいぬは、あたらしいあらわれなければ処分しょぶんされる。
Ang nahuling asong gala ay papatayin kung walang bagong mag-aampon.

いきる (=ぬ)
Huminga ng huling hininga = Mamatay

<自>例今日きょうはもうおそいので、どうぞおりください。」
「Gabi na po ngayon, kaya pakiusap, umuwi na po kayo。」
473. きずる
hilahin

荷物にもつおもいので、きずってはこんだ。
Mabigat ang bagahe, kaya hinila ko ito at dinala.

   あし/スカートのすそ}をきずってあるく。
{paa/laylayan ng palda} ay hinihila habang naglalakad.

いやがる子供こどもきずって歯医者はいしゃれてった。
Hinila ko ang batang tumutol at dinala sa dentista.

    おとうとよわく、まわりの雰囲気ふんいききずられやすい。
Mahina ang loob ng nakababatang kapatid ko at madali siyang maimpluwensiyahan ng kapaligiran.

いつまでも過去かこ失敗しっぱいきずらないで、まえいてすすもう。
Huwag mong patagalin ang pagdadala sa mga pagkakamali ng nakaraan; tumingin ka sa hinaharap at magpatuloy.
474. める
higpitan

この体操たいそうはウエストをめる効果こうかがある。
Ang ehersisyong ito ay epektibo para pahigpitin ang baywang.

試合しあいちかづいてきた。めて練習れんしゅうはげもう。
Malapit na ang araw ng laban. Maging seryoso at magpursigi sa pagsasanay.

収入しゅうにゅうったので、家計かけいめる必要ひつようがある。
Dahil bumaba ang kita, kailangan higpitan ang gastusin ng sambahayan.

(名) ①~③ め → ③金融きんゆう_
~③ Paghihigpit → ③ Paghihigpit sa pananalapi

<自> まる
Humigpit

<自>まったからだ
Katawang mahigpit

<自> こころまった。
Naramdaman kong naging mas determinado ako.
475. きこもる
manahimik sa bahay;magkubli

1. 不登校ふとうこうになり、いえきこもる若者わかものえている。
Dumarami ang mga kabataang hindi na pumapasok sa paaralan at nananatili na lamang sa loob ng bahay.

(名) きこもり
Pagpapasara sa sarili
476. ばす
pahabain

たびさきった写真しゃしんばしてかざった。
Pinalaki ko ang mga litrato na kuha ko sa biyahe at inilagay bilang dekorasyon.

がった針金はりがねばす。
Itutuwid ang baluktot na kawad.

    原稿げんこう字数じすうりなかったので、すこばした。
Dahil kulang ang bilang ng salita sa manuskrito, pinahaba ko ito nang kaunti.

(名) ①②ばし
② Pagpapahaba
XII. り~
pag-~
477. ばす
ipagpaliban;pahabain

1. 議論ぎろんばかりして、これ以上解決いじょうかいけつばすのはゆるされない。
Hindi na dapat ipagpaliban pa ang paglutas nito sa pamamagitan ng puro pagdedebate.

2.返事へんじ支払しはらい/会議かいぎ...}をばす。
{sagot/pagbabayad/pulong...} ay ipagpaliban.

延長えんちょうする
Palawigin

延期えんきする
Ipagpaliban

(名) ばし
Pagpapaliban

<その他>
Hilahin palabas

<その他>
Hilahin papasok

<その他>かえ
(paksa) umatras

<その他>ける
(layon) tumanggap

<その他>はな
(layon) ihiwalay

<その他>てる など
(layon) itaguyod at iba pa.
478. かえ
lingunin;magmuni-muni

うしろから名前なまえばれたのでかえった。
Tinawag ako mula sa likod, kaya lumingon ako.

ガ/ヲ
(paksa/layon) lumingon

年末ねんまつになると、一年いちねんかえ番組ばんぐみがよく放送ほうそうされる。
Kapag dumarating ang katapusan ng taon, madalas ipinalalabas ang mga programang nagbabalik-tanaw sa nakaraang taon.

かえりみる
(layon) magbalik-tanaw

回顧かいこする
Magbalik-tanaw
479. える
ilipat;palitan

1. 祝日しゅくじつ日曜日にちようびかさなると、やすみは翌月曜日よくげつようびえられる。
Kapag ang araw ng pista ay tumapat sa Linggo, ang araw ng pahinga ay inilipat sa susunod na Lunes.

2. 事故じこ電車でんしゃ一部いちぶ不通ふつうとなり、その区間くかんはバス輸送ゆそうえられた。
Dahil sa aksidente, naging hindi mabibiyahe ang isang bahagi ng linya ng tren, at ang nasabing bahagi ay inilipat sa transportasyong bus.

振替ふりかえ(/え)休日きゅうじつ
pagpapalit / pinalitang araw ng pahinga

振替郵送ふりかえゆうそう
pinalitang pagpapadala

(名)
paglilipat
480. まわ
ihampas-hampas;pagsamantalahan

犯人はんにんはナイフをまわしてあばれた。
Ang salarin ay nagwala habang winawagayway ang kutsilyo.

彼女かのじょ恋人こいびとまわしている。
Ginagawa niyang paikut-ikot ang kanyang kasintahan.

    デマにまわされないようにをつけよう。
Mag-ingat tayo na huwag magpadala sa mga pekeng balita.

権力けんりょくまわしてあれこれ命令めいれいするのはパワハラになるおそれがある。
Ang paggamit ng kapangyarihan para mag-utusan ng iba-ibang bagay ay maaaring ituring na pang-aabuso sa kapangyarihan.

①③ヲりかざす
③(layon) wagaywayin

<その他>
Mag-transfer (ng pera)

<その他>りまく
Magpakalat

<その他>りかける など
Magwisik (atbp.)