～とすると – 如果……／假设……

Dạng	Cấu tạo với 〜とすると	Ví dụ cấu trúc	Ghi chú
Mệnh đề	Clause (thể thường) + とすると	彼かれが来こないとすると、延期えんきだ。	Giả định → suy luận/kết luận
Danh từ/Tính từ	Nだ／Aい／Aだ + とすると	本当ほんとうだとすると、大だい問題もんだいだ。	“Nếu đúng là … thì …”
Thay thế	〜とすれば／〜としたら	彼かれが犯人はんにんだとすれば…	Gần nghĩa, sắc thái khác nhẹ
Câu nói tiếp	だとすると、〜／ということは、〜	だとすると、計画けいかく変更へんこうだ。	Dẫn dắt mạch suy luận

Đặt một giả định làm tiền đề để suy luận, tính toán hoặc quyết định: “nếu mà/giả sử … thì …”.
Thường dùng khi thông tin chưa chắc chắn; người nói tạm thời coi là đúng để rút ra hệ quả logic.
Thích hợp cho tính toán nhanh, kịch bản “what-if”, kiểm tra điều kiện.
Sắc thái trung tính, có thể dùng trong văn nói và viết; hơi mang tính lý luận.

Aさんが欠席けっせきだとすると、人数にんずうは9人きゅうにんだ。
Nếu A vắng thì sĩ số là 9 người.
出発しゅっぱつが1時間いちじかん遅おくれるとすると、到着とうちゃくは19時じゅうきゅうじごろになる。
Nếu khởi hành trễ 1 giờ thì đến nơi khoảng 19 giờ.
それが本物ほんものだとすると、価値かちは数すう百ひゃく万まん円えんだ。
Nếu đó là đồ thật thì giá trị hàng triệu yên.
彼かれがあのメールを書かいたとすると、動機どうきは何なにだろう。
Nếu anh ta là người viết email đó, động cơ là gì nhỉ?
この仮定かていが成なり立たつとすると、次つぎの式しきが導みちびける。
Nếu giả định này成立せいりつ thì suy ra công thức sau.
明日あした雨あめだとすると、試合しあいは中止ちゅうしだ。
Nếu mai mưa thì trận đấu bị hủy.

Dẫn dắt phân tích: đưa giả định rồi ngay lập tức kết luận/hệ quả.
Tránh dùng cho mệnh lệnh/ý chí mạnh ở vế sau; phù hợp hơn với phán đoán, kế hoạch, tính toán.
Trong hội thoại, dạng rút gọn だとすると/とすると đứng đầu câu để tiếp nối suy luận nghe tự nhiên.

Mẫu	Sắc thái	Khác biệt	Ví dụ ngắn
〜とすると	Giả định → suy luận	Trung tính, dùng nhiều cho tính toán	増税ぞうぜいとすると影響えいきょうは…
〜とすれば	Giả định nghiêm túc	Hơi trang trọng, tiền đề chắc hơn	事実じじつとすれば由々ゆゆしき問題もんだい
〜としたら	Giả định cá nhân/hình dung	Khẩu ngữ hơn, gần người nói	私わたしが君きみだとしたら…
〜なら	Điều kiện đã biết	Tiếp nhận thông tin trước đó làm điều kiện	雨あめなら中止ちゅうし
〜たら	Điều kiện/Thời điểm	Thường chỉ sau-khi, ít tính suy luận	着ちゃくいたら連絡れんらくして

Trong logic/giáo trình, 〜とすると hay đi với 証明しょうめい・仮定かてい・結論けつろん. Ví dụ: 「仮かりにAとすると、Bが導みちびかれる。」
Dùng trong ước lượng nhanh: 「一人ひとり500円えんとすると、合計ごうけいは…」
Đặt ở đầu đoạn để chuyển hướng lập luận: 「だとすると、次つぎに問題もんだいとなるのは…」

Nhầm với 〜としたところで (nhượng bộ). 〜とすると là điều kiện suy luận, không hàm “dẫu cho … cũng …”.
Vế sau dùng mệnh lệnh/ý chí mạnh → không tự nhiên. Nên dùng phán đoán/kế hoạch, không phải “〜しろ”.
Bẫy lựa chọn: とすると vs なら. Khi thông tin đến từ người nghe/ngoài ngữ cảnh → なら; khi tự đặt giả định để suy ra → とすると.